Historia

Król polski Aleksander II Jagiellończyk w 1503 roku nadał wieś Gnojno z pięcioma żerebiami (Rykowski, Bednowski, Łużycki, Boguszowski, Isłkowski) Mikołajowi Niemirze zwanemu Grzymalicz h. Gozdawa, namiestnikowi mielnickiemu i drohickiemu. W tym czasie wieś należała do parafii mielnickiej. Kolejnymi właścicielami Gnojna byli potomkowie Niemiry Grzymalicza: jego syn Zbożny-Adaukt, dworzanin królewski, dziedzic Drażniewa i Kobylczyc, wnuk – Stanisław Niemira h. Gozdawa stolnik podlaski, właściciel Ostromęczyna, Kamionki i Niwic, a także prawnuk Hieronim (Jarosz) Niemira, łowczy podlaski. Im też należy przypisać zbudowanie tutaj cerkwi prawosławnej pw. św. Piatnicy. Potwierdza to dokument z 25 maja 1592 roku, w którym wspomniany Hieronim (Jarosz) Niemira potwierdził wcześniejsze uposażenia i zobowiązał mieszkańców Gnojna, Niwic i Wólki do płacenia dziesięciny po kopie zboża ozimego z każdej włóki. Ówczesnym proboszczem był ks. Trochim Wierzbicki. W 1620 roku mieszkańcy Gnojna obrządku łacińskiego zostali włączeni do parafii w Niemirowie.

W 1633 roku – w miejsce starej – została wzniesiona nowa drewniana cerkiew unicka pw. św. Praksedy Mniszki, kosztem miejscowych dziedziców, czyli syna wspomnianego Hieronima (Jarosza) – Stanisława Niemiry, kasztelana podlaskiego i jego drugiej żony Ewy z Oleksowa Gniewoszówny, starościanki latowicej. W dniu 13 maja 1633 roku potwierdzili oni w Niemirowie wcześniejsze uposażenia i nadali ówczesnemu proboszczowi Dymitrowi Wierzbickiemu: dwie włóki z jeziorem Topilec, łąki Zawotnianie i Kalinnik, dwa ogrody w Gnojnie, dom, folwark i inne przywileje.

W latach 1662-1674 wieś i dwór Gnojno zostały przyłączone do dóbr Kozierady (od ok. 1744 r. Konstantynów). Ich kolejny właściciel Karol Józef Hiacynt Sedlnicki h. Odrowąż, starosta mielnicki, a później wojewoda podlaski, w 1726 roku był kolatorem unickiej świątyni w Gnojnie, wznosząc w 1734 roku kolejną drewnianą świątynię pw. św. Praksedy.

Obecny, murowany kościół w stylu bizantyjskim został wzniesiony przez prawosławnych w 1875 roku na miejscu rozebranej – z nakazu rządu carskiego – drewnianej unickiej świątyni. W czasie prześladowań unici należący do Gnojna i pobliskiego Konstantynowa przez dwa miesiące byli zmuszeni karmić cztery roty piechoty i dwustu żołnierzy konnicy, a ok. czterystu gospodarzy zostało wywiezionych do więzień. Parafia unicka istniała do 1875 roku. Jej ostatnim proboszczem był ks. Antoni Mazanowski (zm. 28 lutego 1866 r.), który został pochowany w pobliżu obecnego kościoła.

Po II wojnie światowej świątynia prawosławna została opuszczona przez ludność i duchownego prawosławnego, którzy wyjechali na wschód. Do Gnojna zaś przybyło wielu repatriantów – katolików (75%) ze wschodu razem z ks. Antonim Czyszewiczem ( zm. 1951), pochodzącym z diecezji pińskiej. W tej sytuacji zaistniała potrzeba powołania tutaj samodzielnej parafii katolickiej. Dekretem z dnia 13 grudnia 1946 roku ks. Ignacy Świrski, biskup siedlecki erygował w Gnojnie parafię św. Antoniego Padewskiego (z dniem 1 stycznia 1947 roku). Jej pierwszym proboszczem został wspomniany ks. Antoni Czyszewicz. Uroczystego poświęcenia – na mocy pozwolenia władzy kościelnej – dokonał w dniu 3 czerwca 1945 roku ks. Jan Samulak, dziekan janowski.

Od 1951 do 1977 proboszczem był ks. Franciszek Zapadka.

Od 1 lipca 1969 r. do 20 października 1976 r. wikariuszem był ks. Leopold Trofimiuk

Od 1977 roku duszpasterzował ks. Tadeusz Kot (zm. 1993 r.), jego staraniem zbudowano murowaną plebanię.

Kolejnymi proboszczami byli:

ks. Józef Gierczyński od 14 grudnia 1993 r. do 28 lipca 1997 r.

ks. Marian Dobrowolski od  29 lipca 1997 r. do 16 sierpnia 2005 r.

ks. Andrzej Boguszewski od 17 sierpnia 2005 r.  do 24 lipca 2009 r.

ks. dr Grzegorz Jabłoński od 25 lipca 2009 do 26 czerwca 2015 r.